Airco zonder buitenunit: wat kan er wel en wat niet

Je wilt koelen, maar een buitenunit aan je gevel is geen optie. De VvE wil niet, je woont in beschermd stadsgezicht, of er is simpelweg geen plek.

Een airco zonder buitenunit bestaat, maar je levert er iets voor in. Er zijn drie routes, en de verstandigste begint met een vraag die vaak wordt overgeslagen: moet die unit echt aan je voorgevel hangen?

Waarom een split altijd een buitenunit heeft

Koelen is warmte verplaatsen, niet laten verdwijnen. De warmte die uit je kamer gaat, moet ergens naartoe.

Bij een split airco gebeurt dat buiten. Daar staan de compressor en de ventilator die de warmte afgeeft aan de buitenlucht. Binnen hangt alleen het deel dat lucht aanzuigt, koelt en de kamer in blaast.

Dat is ook waarom een split zuinig is en binnen stil. Het luidruchtige en warme werk staat aan de andere kant van de muur.

Haal je dat deel naar binnen, dan staat de compressor in je kamer. De warmte moet dan via een slang of een doorvoer naar buiten, en dat is precies waar het rendement weglekt.

De buitenunit hoeft niet aan je voorgevel

Dit is de route die de meeste mensen overslaan, en bij veel woningen lost hij het probleem op.

Milieu Centraal noemt het met zoveel woorden: de buitenunit kun je op allerlei plekken neerzetten, bijvoorbeeld tegen de buitenmuur, op het dak van een schuur of op het terras.

Een bezwaar gaat zelden over het bestaan van een buitenunit. Het gaat over hoe je gevel eruitziet vanaf de straat, of over geluid bij het raam van de buren.

Vraag niet “mag ik een airco”, maar “mag de unit op het schuurdak achter”. Dat is een ander gesprek, en vaak een kortere.

Op de erfgrens met het perceel van je buren mag een buitenunit niet meer dan 40 dB(A) maken. Dat staat in artikel 4.107 van het Besluit bouwwerken leefomgeving. De plek bepaalt of je daaronder blijft, dus die plek is een ontwerpkeuze.

Wat de gemeente en een VvE van je gevel vinden, staat uitgewerkt op de VvE en een vergunning. Lees dat voordat je een installateur laat komen.

Een mobiele airco: wat je ervoor terugkrijgt

De mobiele airco is de bekendste airco zonder buitenunit. Hij staat op wieltjes, en de warmte gaat via een slang uit een kiertje in je raam.

Daar zit het probleem. Door die kier komt warme buitenlucht terug naar binnen, en de compressor staat in de kamer die je wilt koelen.

Milieu Centraal is er scherp over: je gebruikt hem vooral op heel warme dagen, maar juist dan helpt hij nauwelijks om de temperatuur omlaag te brengen.

Hij verbruikt wel. Bij 110 uur gebruik per jaar komt een mobiele airco op 110 kWh, tegen 80 kWh voor een single split. Gebruik je hem 300 uur per jaar, dan is dat 300 kWh, zo’n € 60 bij 21 cent per kWh.

Dat is ongeveer twintig keer het verbruik van een ventilator. Die haalt bij 110 uur 5,5 kWh.

Een monoblock aan de gevel

Er bestaat een tussenvorm: een toestel dat binnen hangt en zijn warmte kwijtraakt via twee openingen in de buitenmuur, zonder losse unit erbuiten.

Dat scheelt je de unit op de gevel, maar niet het gat erin. Er komen twee doorvoeren, en die zijn van buiten zichtbaar als roosters.

Voor dit type publiceert Milieu Centraal geen verbruikscijfer, dus staat er hier geen. Wat we wel weten: de compressor zit binnen, en dat is om dezelfde reden als bij de mobiele airco ongunstig voor het geluid in de kamer.

Op mobiele airco of split airco staat het verschil tussen deze drie vormen verder uitgewerkt.

Verwarmen zonder buitenunit is een andere vraag

Let op een verwarring die veel voorkomt. Zoek je een toestel dat je huis verwarmt en geen buitenunit heeft, dan gaat het over een warmtepomp en niet over een airco.

Dat is een ander product, met een andere bron en andere eigenschappen. Op monoblok of split warmtepomp staat hoe die keuze werkt.

Een airco die ook verwarmt is technisch een lucht/lucht-warmtepomp, en die heeft bij de split-uitvoering nog steeds een buitenunit. Op verwarmen met airco staat wat je daarvan mag verwachten.

Airco zonder buitenunit: de drie routes naast elkaar

Route	Buitenunit	Verbruik bij 110 uur	Wat je inlevert
Split, unit op een andere plek	ja, maar niet aan de voorgevel	80 kWh	niets technisch; het is een plekkwestie
Monoblock aan de gevel	nee, wel twee doorvoeren	geen onafhankelijk cijfer	compressor binnen, roosters in de muur
Mobiele airco	nee, wel een slang uit het raam	110 kWh	resultaat op warme dagen, geluid in de kamer

Verbruikscijfers volgens Milieu Centraal, peildatum november 2026, gerekend met 21 cent per kWh. Een single split kost ongeveer € 2.500 volgens dezelfde bron; die zegt niet of installatie en btw erbij zitten.

Het koudemiddel verschilt per vorm

Elk toestel dat koelt heeft een koudemiddel, en de Europese regels bouwen de zwaarste daarvan af. Dat raakt deze keuze, maar niet voor alle drie de vormen op dezelfde datum.

Wat vaststaat: een nieuwe split airco tot en met 12 kW met een koudemiddel met een GWP van 150 of hoger mag vanaf 1 januari 2029 niet meer verkocht worden. R32 zit op 675 en valt daarboven, R290 op 3 en blijft eronder.

Voor de andere vormen gelden andere data, en die niet uit elkaar houden is precies de fout die een getal onbruikbaar maakt. Vraag dus per toestel welk koudemiddel erin zit en wat het GWP is. Op het f-gassencertificaat staat hoe die regels werken.

Het verbod gaat over verkopen en niet over wat er al staat. Een toestel dat nu wordt geplaatst mag je blijven gebruiken en laten onderhouden; het zegt wel iets over onderdelen en navulling op termijn.

Wat je in een offerte terug wilt zien

Bij een split op een andere plek: waar de unit komt, hoe lang het leidingwerk wordt en waar de doorvoer zit. Lange leidingen en een doorvoer door een buitenmuur zijn werk, en dat hoort als post zichtbaar te zijn.

Bij een monoblock aan de gevel: waar de twee openingen komen en hoe ze aan de buitenkant worden afgewerkt. Dat is het deel dat je buren zien.

En bij alle vormen met een koudemiddelcircuit: of het bedrijf een F-gassencertificaat heeft en wie het toestel bij een verhuizing of vervanging weghaalt. Een split haal je nooit zelf van de muur, want het koudemiddel moet worden afgetapt.

Eerst de warmte buiten houden

Wat dit alles makkelijker maakt: hoe minder warmte er binnenkomt, hoe minder je hoeft te koelen.

Buitenzonwering houdt de zon tegen voordat hij door het glas is. Een scherm binnen vangt het licht ook op, maar de warmte komt dan binnen vrij.

Dat werkt twee kanten op. Je hebt een kleiner toestel nodig, en dat toestel draait rustiger: minder vaak op vol vermogen, dus minder geluid.

Op zonwering en koeling staat wat dat scheelt. Voor een slaapkamer onder het dak is het vaak de eerste stap die werkt.

Veelgestelde vragen

Bestaat er een split airco zonder buitenunit?

Nee. Bij een split zit de compressor per definitie buiten, en dat is waar de warmte uit je kamer naartoe gaat. Wat wel bestaat zijn een mobiele airco en een monoblock aan de gevel, en bij beide staat de compressor binnen.

Is een airco zonder buitenunit minder zuinig?

Bij een mobiele airco wel. Die komt bij 110 uur gebruik op 110 kWh tegen 80 kWh voor een single split, volgens Milieu Centraal. Voor een monoblock aan de gevel publiceert die bron geen cijfer, dus daarover zeggen we niets.

Mag ik een buitenunit plaatsen als de VvE tegen is?

Dat hangt af van wat er in de splitsingsakte staat en waar de unit komt. Een bezwaar gaat vaak over het aanzicht van de gevel, en niet over het toestel zelf. Een plek op een schuurdak of terras is dan een ander voorstel. De route staat op de pagina over de VvE en de vergunning.

Hoeveel geluid mag een buitenunit maken?

Op de erfgrens met het perceel van je buren niet meer dan 40 dB(A), volgens artikel 4.107 van het Besluit bouwwerken leefomgeving. Heeft het toestel een afzonderlijke, stillere nachtstand, dan mag het overdag 45 dB.

Kan ik een monoblock of mobiele airco zelf plaatsen?

Een mobiele airco is een stekkerapparaat. Een toestel met een koudemiddelcircuit dat moet worden aangesloten, mag alleen door een monteur met een F-gassendiploma, en dat is een wettelijke eis en geen keurmerk.

Wat is het verschil met een monoblok warmtepomp?

Dat is een ander apparaat voor een ander doel: verwarmen in plaats van koelen, en via water in plaats van via lucht. Zoek je verwarming zonder buitenunit, dan is dat de richting om in te kijken.

Wat je nu kunt doen

Kijk eerst waar een buitenunit bij jou zou kunnen staan, en niet of hij kan. Een schuurdak, een terras, een zijgevel die niemand ziet: dat verandert het gesprek met de VvE of de gemeente.

Zoek daarna op wat er in je splitsingsakte of je huurcontract staat. Dat is het stuk dat per woning verschilt en dat je nergens kunt opzoeken.

Blijkt een buitenunit echt onmogelijk, vul dan de offertecheck in en zet erbij dat het zonder moet. Dan kan een installateur meteen met de vormen meedenken die wel kunnen, in plaats van een voorstel te doen dat je moet afwijzen. Wat er bij een installatie komt kijken, staat op airco laten plaatsen.